De redactie
De prijzen van goud en zilver zijn woensdag fors gestegen nadat het Amerikaanse ministerie van Financiën aankondigde zijn terugkoopprogramma voor langlopende staatsobligaties uit te breiden. De maatregel drukte de lange Amerikaanse rente en verzwakte tegelijkertijd de dollar, waardoor edelmetalen aantrekkelijker werden voor beleggers.
Het Amerikaanse ministerie van Financiën verdubbelt vanaf 9 september de maximale omvang van zogenoemde liquidity support buybacks voor staatsobligaties met langere looptijden. Per operatie stijgt het maximumbedrag van 2 miljard dollar naar ten minste 4 miljard dollar. Het programma richt zich onder meer op obligaties met resterende looptijden van tien tot dertig jaar en geldt in ieder geval tot 4 november. Het ministerie zegt hiermee de liquiditeit in deze delen van de obligatiemarkt te willen verbeteren. (U.S. Department of the Treasury)
Goud profiteert van dalende rente
De financiële markten reageerden onmiddellijk. De rente op Amerikaanse staatsobligaties met een looptijd van dertig jaar daalde met ongeveer 10 basispunten tot rond 5,2 procent. Ook de dollar verloor terrein.
Dat pakte gunstig uit voor edelmetalen. Goud levert zelf geen rente op en wordt daardoor doorgaans relatief aantrekkelijker wanneer de rente op obligaties daalt. Bovendien maakt een zwakkere dollar goud goedkoper voor beleggers die andere valuta gebruiken.
De goudprijs steeg woensdag uiteindelijk met meer dan 3 procent en bereikte het hoogste niveau in ruim tweeënhalve maand. Spotgoud kwam volgens Reuters tot bijna 4.500 dollar per troy ounce. Amerikaanse goudfutures sloten op 4.545,30 dollar. Zilver steeg met bijna 4 procent. Ook platina en palladium boekten stevige winsten. (Reuters)
Daarmee was de oorspronkelijke melding dat goud en zilver „ruim 2 procent” stegen al snel door de markt ingehaald.
Hoge Amerikaanse rente baart beleggers zorgen
De ingreep komt op een moment waarop beleggers zich steeds meer zorgen maken over de hoge financieringskosten van de Amerikaanse overheid. De rente op langlopende staatsleningen liep de afgelopen tijd sterk op en bereikte niveaus die in bijna twee decennia niet waren gezien.
Hogere rentes maken de financiering van de omvangrijke Amerikaanse staatsschuld duurder. Ze werken bovendien door in andere delen van de economie, waaronder hypotheek- en bedrijfsrentes.
Het terugkoopprogramma bestaat overigens al sinds 2024. De Amerikaanse overheid koopt daarbij vooral oudere, minder liquide staatsobligaties terug. Het gaat dus niet om hetzelfde mechanisme als het opkoopbeleid dat centrale banken bij kwantitatieve verruiming, oftewel QE, toepassen. Bij het Amerikaanse buybackprogramma treedt het ministerie van Financiën zelf op en niet de Federal Reserve. (MarketWatch)
Geen vermindering van de staatsschuld
De terugkoop betekent evenmin dat de Amerikaanse overheid simpelweg miljarden dollars staatsschuld laat verdwijnen. Het ministerie beheert hiermee vooral de samenstelling en verhandelbaarheid van de uitstaande schuld.
Dat onderscheid is belangrijk. Op financiële markten ontstond na de aankondiging onmiddellijk discussie over de vraag of de Amerikaanse regering hiermee probeert de lange rente structureel te beïnvloeden. Het ministerie zelf presenteert de maatregel nadrukkelijk als ondersteuning van de liquiditeit op de markt voor langlopende staatsobligaties. (U.S. Department of the Treasury)
De omvang blijft bovendien relatief beperkt. De verhoging naar ten minste 4 miljard dollar per operatie valt in het niet bij de totale Amerikaanse Treasury-markt, die ongeveer 31 biljoen dollar groot is. Daardoor is het te vroeg om uit de maatregel te concluderen dat Washington is begonnen met structurele beheersing van de lange rente. (MarketWatch)
Zorgen over schulden ondersteunen goud
Voor goudbeleggers telt ondertussen vooral de combinatie van dalende obligatierentes, een zwakkere dollar en zorgen over de Amerikaanse overheidsfinanciën.
Paul Buitink, algemeen directeur van edelmetaalhandelaar Holland Gold, ziet daarin een heropleving van de zogenoemde debasement trade. Daarbij zoeken beleggers hun toevlucht tot onder meer goud omdat zij vrezen dat hoge staatsschulden, begrotingstekorten en inflatie op langere termijn de koopkracht van valuta kunnen aantasten.
Die gedachte speelt breder op de financiële markten, maar vormt geen bewijs dat valuta daadwerkelijk op grote schaal worden „ontwaard”. Ook het begrip fiscal dominance duikt in de discussie op. Daarmee bedoelen economen een situatie waarin het monetaire beleid steeds sterker wordt bepaald door de financieringsbehoefte van de overheid.
Van zo’n situatie is met deze Treasury-maatregel niet automatisch sprake. De Federal Reserve bepaalt nog altijd zelfstandig het monetaire beleid, terwijl het ministerie van Financiën met het buybackprogramma de markt voor Amerikaanse staatsschuld beheert.
De koersreactie laat wel zien hoe gevoelig beleggers momenteel zijn voor iedere maatregel die de Amerikaanse lange rente, de dollar en de financiering van de snel oplopende staatsschuld kan beïnvloeden. Voor goud en zilver bleek die combinatie woensdag in ieder geval bijzonder gunstig. (Reuters)
Cornelis Heystek