Cornelis Heystek
En waarom je gewoon moet accepteren dat je hier ingeluisd bent
Je kent het moment. De menukaart wordt nonchalant op tafel gelegd, je bladert door de gerechten, knikt goedkeurend bij de entrecote en scrolt dan, met het zelfvertrouwen van iemand die nét niet genoeg op zijn bankrekening heeft staan, door naar de wijnkaart.
Plotseling bevind je je niet meer in een restaurant, maar in een Sotheby’s veilinghuis. “Honderdtwintig euro voor een fles die ik vorige week bij de supermarkt voor vijftien zag? Hebben jullie hem eerst door een truffel-etende eenhoorn laten filteren ofzo?” Maar voordat je de sommelier bij zijn revers grijpt en om uitleg schreeuwt, laat me je vertellen waarom die wijn in een restaurant altijd zo achterlijk duur is.
1. Wijn is geen fles, het is een beleving (of in ieder geval: dat proberen ze je wijs te maken)
Thuis trek je een fles open met een kurkentrekker uit een la vol oude batterijen en vergeelde handleidingen. Je schenkt het in een glas (of, als de afwas nog moet, een koffiemok), en klaar.
In een restaurant wordt datzelfde proces opgetuigd tot een toneelstuk van Broadway-niveau. De fles wordt met twee handen gepresenteerd alsof het de verloren kelk van Jezus is. De kurk wordt voorzichtig losgewiebeld terwijl je sommelier een diepe, existentiële snuif neemt. Je krijgt een mini-slokje waarvan verwacht wordt dat je nadenkend ‘hmm’ zegt, terwijl je in werkelijkheid net zo goed Château Boerenkar van de Lidl zou kunnen drinken.
En daar betaal je dus voor. Niet alleen voor de wijn, maar voor het hele theater eromheen.
2. Het restaurant moet dat kelnerdrama ergens van bekostigen
Wist je dat de gemiddelde restauranthouder zijn personeel niet betaalt met warme handdrukken en complimenten? Nee, die obers, koks en die sommelier met de priemende blik in zijn ogen willen aan het einde van de maand gewoon keiharde euro’s zien.
Die fles die jij gisteren bij de slijter voor een prikkie hebt gescoord, heeft in dit restaurant dus een tweede leven als salarisfonds voor het personeel. Zie het als een sympathieke donatie. Een vorm van liefdadigheid waarbij jij uiteindelijk alsnog dronken wordt.
3. Glazen sneuvelen sneller dan je zelfvertrouwen na drie flessen wijn
Jij denkt misschien: “Wat nou overheadkosten? Ze schenken gewoon wijn in een glas, toch?”
Ja, en weet je wat er met die glazen gebeurt? Ze breken. Een hoop. Constant. Glazen in een restaurant hebben een korter leven dan een goudvis op zomerkermis.
Tel daar nog eens bij op dat er af en toe een fles sneuvelt (per ongeluk, of omdat een ober zich vergist in zijn carrièreswitch naar circusjongleur) en je snapt: al die verloren liters druivennectar moeten ergens worden terugverdiend. Spoiler: dat gebeurt met jóúw fles.
4. Omdat je het tóch gaat bestellen
Hier komt de grootste reden van allemaal: omdat je geen keuze hebt.
Serieus, heb je ooit iemand in een restaurant zien zeggen: “Nah, laat die wijn maar zitten, ik neem gewoon een glaasje kraanwater?” Precies. Niemand wil die persoon zijn. Je weet wel, die gierigaard die het hele etentje verpest door de illusie van luxe bruut te doorbreken met een bestelling die letterlijk gratis is.
En dus doe je het. Je bestelt een fles, al voelt het alsof je net toestemming hebt gegeven voor een orgaantransplantatie. De sommelier knikt goedkeurend (hij weet dat hij gewonnen heeft) en schenkt je in.
En weet je wat het ergste is? Het smaakt verrukkelijk.
Dus, wat nu?
Je had goedkoper uit kunnen zijn. Je had kunnen zeggen: “Doe maar een biertje.” Maar nee, je wilde een avond lang doen alsof je een aristocraat bent. En aristocraten kijken niet op een paar tientjes meer of minder.
Dus hef dat glas, proost op de grootste financiële oplichterij die je ooit vrijwillig hebt ondergaan, en geniet ervan. Want laten we eerlijk zijn: je gaat het volgende keer gewoon wéér doen.