Jempi Welkenhuyzen
Religieuze feesten die slechts om de zeven jaar plaatsvinden, zijn een typisch fenomeen voor de Euregio Maas-Rijn. De oudste traditie is de heiligdomsvaart in Aken. Al sinds 1349 worden daar ieder zevende jaar de waardevolle relieken aan de pelgrims getoond. Vanuit Aken werd de traditie verder verspreid. Zo ontstonden de zevenjaarlijkse feesten van Hasselt en Hoei in de 17e eeuw toen de verering van Maria in onze streek aan belang had gewonnen.
Op verschillende plaatsen is de traditie verdwenen, maar de zevenjaarlijkse feesten bestaan nog steeds in Tongeren, Maastricht en Susteren. Dit jaar is Hasselt terug aan de beurt. Voor de 47ste keer zal de Virga Jesse ommegang door de straten trekken. Samen met de stadsreus De Langeman die zorgt voor de erwtensoepuitdeling zetten tal van verenigingen, naast culturele instellingen Hasselt en Limburg op de kaart. Onder het thema ‘(h)echt onderweg’ beloven de Virga Jessefeesten meer en meer een kunsten- en erfgoedfestival te worden. Al blijft het absolute hoogtepunt uiteraard ‘de ommegang’. Acht groepen en ruim 1500 deelnemers stappen mee en tonen dat het levensverhaal van Maria ook vandaag nog inspirerend kan zijn. Daarbij zorgen de praalwagens voor authenticiteit, waarbij beeldend kunstenaar Koen Lemmens zorgt voor de verbinding .
Kunst en cultuur
Die crossover met kunst en verwondering onderscheidt Hasselt van de andere zevenjaarlijkse feesten. Kunst en religie zijn doorheen de geschiedenis altijd al nauw met elkaar verbonden geweest. Maar de band tussen traditie en actuele visies op de samenleving, maken dat de Virga Jessefeesten ook een stevige verankering krijgen in de eigentijdse beeldtaal. Het is in dit kader en meer bijzonder voor de expo ‘ M&Others’ – Mode en Moederschap van het Modemuseum Hasselt dat influencer en ontwerper Jordy Arthur Vaesen (De 6 van Limburg) een gloednieuwe jurk maakte voor het Virga Jessebeeld. Zo haalt de ontwerper de eeuwenoude traditie om het Mariabeeld op te smukken met unieke outfits opnieuw vanonder het stof. “Het beeld staat op ooghoogte. Als je het museum binnenwandelt, kijkt Maria je rechtstreeks aan. Dat kan een vreemd gevoel geven. Daarnaast wil ik dat haar jurk letterlijk de ruimte inneemt, zodat de moeder benadrukt wordt. Het moet opvallen, extravagant zijn, in het oog springen. De stof laat ik tot op de grond doorlopen. Ik speel met structuur, volumes en dikte om variatie te brengen in de look. Hier zit 80 meter gerecycleerd stof in. Om niet te bombastisch te worden hou ik de kleur uniform blauw. De kleine Jezus, die door Maria wordt vastgehouden, krijgt geen outfit. Ik wil hem niet benadrukken. Ik wil alle ogen richten op de moeder.
En dat is lang niet alles. Zowel Z33, het Stadsmus, de Bibliotheek en het Virga Jessecomité pakken uit met diverse kunstprojecten en expo’s. Eén van de meest bijzondere projecten is de verschijning van de Virga Jesse bij zonsondergang aan de kop van de Kanaalkom bij Quartier Bleu. Een monumentale projectie op het waterscherm zal haar terug tot leven brengen.
Rot
Al sinds het ontstaan van de Virga Jessefeesten slaan de inwoners van buurten de handen in elkaar om hun ‘rot’ feestelijk te versieren. Quartier Blue maakt deel uit van het zgn. ’rot Zuidzicht en de jachthaven.’ Ook daar waait de vlag en wel bij restaurant El Fuego. Logisch want Mayra Arce Mantilla, afkomstig uit Ecuador, maar intussen al lang een ‘Hesseloos’ blijft haar roots trouw. Zuid-Amerika telt veel gelovigen en Santa Maria is er zeer populair. Ter ere van Virga Jesse is er een speciale tapaslunch. Daarbij is rekening gehouden met de Zuid-Amerikaanse conncentie, de afkomst van de bestuurder en met de traditie van Hasselt. Zo hebben erwtjes hun plaats in de groenten gazpacho en in de paëlla met kip. Daarnaast tovert Mayra onder andere Peruviaanse empenada met rundsgehakt op tafel, naast een trio van kroketten van Iberisch ham, kip en manchego. Prijs: 29.50 euro en te bestellen per twee personen.’s Avonds is er een aangepast diner op reservatie. Ook presenteert men er een ‘Virga Jessepakket’, een kleine herinnering, om mee te nemen.
Toeristische insteek
Naast de ommegang, het culturele luik, de horeca, organiseert het Virga Jessecomité ook een toeristisch luik doorheen de context van de feesten. Gidsbeurten, een elektrische tram, wandelingen op eigen tempo en een ferry tussen Herkenrode en de binnenstad staan op het programma. Er is zelfs een heuse ‘Escape’ wandeling uitgewerkt waarbij je op interactieve wijze de stad op een speelse manier kunt verkennen. Citymarketing met een knipoog, kortom.
Praktisch
De Virga Jessefeesten lopen tot 25 augustus. Een volledig overzicht van alle activiteiten is terug te vinden op de website: www.virgajessefeesten.be en www.visithasselt.be
Foto’s: Jempi Welkenhuyzen
Gust Charrin 
De redactie