Onderwijs en preventie: Een gemiste kans

Dit is een expertquote via ANP Expert Support Millie van der Heijden.

Door bezuinigingen trekt het Voedingscentrum zich terug uit het onderwijs. Daarmee verdwijnt een belangrijke pijler van preventie op scholen, juist op het moment dat staatssecretaris Karremans (Jeugd, Preventie en Sport) werkt aan een nieuwe nationale preventiestrategie.

Hoewel Karremans inzet op een gezonder aanbod in supermarkten, valt voedingsvoorlichting op scholen tussen wal en schip. En dat terwijl scholen volgens experts juist een cruciale rol spelen in het aanleren van gezonde gewoonten.

Leefomgeving én leeromgeving

Scholen zijn meer dan onderwijsinstellingen: ze zijn ook een dagelijkse leefomgeving voor miljoenen kinderen. Wat er in de kantine ligt, hoe docenten omgaan met traktaties, en hoe het dagritme is ingericht, heeft dagelijks invloed op de gezondheid van leerlingen.

“Als je kinderen niet leert wat gezonde voeding is, maar ze wel omringt met frisdrankautomaten, ongezonde snacks en verleidelijke marketing, hoe moeten ze dan gezonde keuzes maken?” zegt een woordvoerder uit het onderwijsveld.

Voorlichting over voeding en leefstijl zou daarom structureel onderdeel moeten zijn van het curriculum – van basisschool tot voortgezet onderwijs.

Structurele ondersteuning nodig

Scholen willen vaak wel aandacht besteden aan gezondheid, maar kampen met een tekort aan tijd, kennis en menskracht. Een mogelijke oplossing ligt in de inzet van een vitaloog: een expert die scholen ondersteunt bij het creëren van een gezonde leeromgeving, vergelijkbaar met een hr-adviseur binnen organisaties. Denk aan begeleiding bij gezondere kantinekeuzes, voedingseducatie en bewegingsstimulering.

Maar zonder structureel beleid en financiering blijft zo’n aanpak afhankelijk van incidentele subsidies en losse projecten.

Gevolgen van nietsdoen

Zonder preventie in het onderwijs groeit het risico op ongezonde gewoonten bij jongeren. Dat vertaalt zich op termijn in hogere percentages overgewicht, meer chronische ziekten zoals diabetes type 2, en stijgende zorgkosten. De urgentie is duidelijk, maar zolang voedingsvoorlichting op scholen geen vaste plek krijgt in beleid én begroting, blijft preventie dweilen met de kraan open.