Callisto en Arcas, Abraham Hondius, ca. 1680 Olieverf op doek, hg 39 x br 32,7

Museum Rotterdam heeft een bijzondere schenking ontvangen uit een particuliere collectie. Het gaat om twee schilderijen van de 17e-eeuwse Rotterdamse kunstenaars Abraham Hondius en Adriaen Verboom. De aanwinsten vormen een belangrijke verrijking van de collectie Rotterdamse schilderkunst uit de Gouden Eeuw en zullen in de toekomst een prominente plaats krijgen in het nieuwe museumgebouw aan Het Steiger.

Met de schenking onderstreept het museum het belang van Rotterdam als kunststad in de 17e eeuw. De twee werken tonen niet alleen de artistieke kwaliteit van de Rotterdamse meesters, maar laten ook de veelzijdigheid zien van de schilderkunst die destijds in de stad tot bloei kwam.

Zeldzaam mythologisch werk van Abraham Hondius

Een van de geschonken schilderijen is van Abraham Hondius (ca. 1625/1630-1691), een kunstenaar die vooral bekendstaat om zijn dynamische jacht- en diervoorstellingen. Het werk Callisto en Arcas neemt binnen zijn oeuvre een bijzondere plaats in, omdat mythologische onderwerpen slechts zelden voorkomen in zijn werk.

Het schilderij verbeeldt een verhaal uit de Metamorfosen van de Romeinse dichter Ovidius. Daarin veranderen Callisto en haar zoon Arcas uiteindelijk in de sterrenbeelden Grote Beer en Kleine Beer. De warme kleuren, krachtige compositie en levendige uitwerking zijn kenmerkend voor Hondius’ schilderstijl.

Het werk was eerder al te zien tijdens de tentoonstelling Rotterdamse Meesters uit de Gouden Eeuw in 1994.

Italiaans geïnspireerd landschap

Het tweede schilderij is van Adriaen Verboom (ca. 1628-ca. 1670), een Rotterdamse kunstenaar die zich specialiseerde in bos- en landschapstaferelen. Opmerkelijk genoeg liet Verboom zich sterk inspireren door Zuid-Europese landschappen, hoewel hij zelf nooit naar Italië reisde.

Het geschonken werk toont reizigers met ezels die door een heuvelachtig landschap trekken. Hoge bomen, een ruïne en een warme avondlucht creëren een bijna mediterrane sfeer. De menselijke figuren in het schilderij werden toegevoegd door de kunstenaar Johannes Lingelbach, die bekendstond om zijn verfijnde stafagefiguren.

Studies van de afgebeelde ezels worden tegenwoordig bewaard in de Fondation Custodia in Parijs.

Rotterdam als belangrijke kunststad

Volgens conservator Liesbeth van der Zeeuw illustreren beide schilderijen de belangrijke positie die Rotterdam in de 17e eeuw innam binnen de Nederlandse kunstwereld.

“Deze schilderijen tonen de enorme veelzijdigheid en het hoge niveau van de Rotterdamse schilderkunst in de 17e eeuw en maken duidelijk welke belangrijke rol de stad speelde binnen de kunstwereld van die tijd.”

Om die geschiedenis breder onder de aandacht te brengen, publiceerde Van der Zeeuw de afgelopen maanden diverse blogs over Rotterdamse meesters en de schilderkunst van de Gouden Eeuw op de website van het museum.

Nieuwe collectie voor nieuw museum

De schenking komt op een bijzonder moment in de ontwikkeling van Museum Rotterdam. Onlangs kreeg het museum de sleutels van de nieuwe locatie aan Het Steiger. Daarmee zet de instelling een belangrijke stap richting de realisatie van een nieuw stadsmuseum waarin het Rotterdamse erfgoed centraal staat.

De twee schilderijen zullen deel uitmaken van de toekomstige presentatie van de collectie. Daarmee verbinden zij niet alleen het rijke artistieke verleden van Rotterdam met het heden, maar ook met de toekomst van het vernieuwde museum.

Voor Museum Rotterdam betekenen de nieuwe aanwinsten meer dan een uitbreiding van de collectie. Zij vormen een tastbare herinnering aan een periode waarin Rotterdam niet alleen een belangrijke handelsstad was, maar ook een centrum van artistieke vernieuwing en vakmanschap.